Bu yazıda
Isı sayacı (kalorimetre), dairenize giren ısı enerjisini ölçer ve toplam değeri ekranında gösterir. Bu değeri doğru okumak, ısı gider paylaşımı bildiriminizdeki tüketimi kontrol etmenin en kolay yoludur. Aşağıda kalorimetre ekranında görülen başlıca değerleri, dönem tüketiminin nasıl bulunduğunu ve ısı pay ölçer ile sıcak su sayacı okumalarının farkını genel hatlarıyla anlatıyoruz. Ekran sırası ve menü yapısı marka ve modele göre değiştiği için cihazınızın kullanım kılavuzunu da mutlaka inceleyin.
Kalorimetre Ekranında Ne Görürsünüz?
Isı sayaçlarının ana ekranında genellikle cihazın çalışmaya başladığı günden bu yana ölçtüğü toplam enerji, yani endeks görünür. Endeks birikerek artan bir değerdir; her okumada bir önceki değerin üzerine eklenir. Normal çalışmada endeks geriye gitmez; gerileyen bir endeks okuma ya da cihaz kaynaklı bir sorunun işareti olabilir.
Ana ekranın yanında cihazlar genellikle bir düğmeye her basıldığında değişen ek ekranlar sunar. Bu ekranlarda modele göre anlık güç ve debi, gidiş ve dönüş sıcaklıkları, belirli tarihlerde kaydedilmiş değerler, cihazın seri numarası veya uyarı bilgileri yer alabilir. Hangi ekranın hangi sırada geldiği üreticiye göre farklıdır; kendi cihazınızın ekran sırasını kullanım kılavuzundan öğrenebilirsiniz.
Birimler: kWh, MWh ve GJ
Kalorimetreler enerjiyi farklı birimlerle gösterebilir:
- kWh (kilovatsaat): Konut tipi ısı sayaçlarında yaygın kullanılan birimdir. T-Zaehler ultrasonik ısı sayacı tüketimi kWh cinsinden kaydeder.
- MWh (megavatsaat): 1 MWh, 1.000 kWh'e eşittir. Ekranda MWh görüyorsanız ondalık ayırıcının yerine dikkat edin.
- GJ (gigajul): 1 GJ yaklaşık 277,8 kWh'e karşılık gelir.
Paylaşımda dairenizin tüketimi binadaki tüm sayaçların toplamına oranlandığından (Yönetmelik m.8/3) birimin kendisi sonucu değiştirmez; önemli olan bütün sayaçların aynı birimle değerlendirilmesidir.
Dönem Tüketimi Nasıl Bulunur?
Bildiriminizdeki tüketim, son okuma ile bir önceki okuma arasındaki farktır: dönem tüketimi = son endeks − ilk endeks. Yönetmeliğe göre paylaşım bildiriminde önceki ölçüm değeri, son ölçüm değeri ve aradaki fark ayrı ayrı gösterilir (m.5/7). Örneğin önceki okumada 12.450 kWh, son okumada 12.890 kWh görülen bir sayacın dönem tüketimi 440 kWh'tir.
Kendi kontrolünüzü yapmak için şu adımları izleyebilirsiniz:
- Sayacın ekranındaki endeksi ve ölçü birimini not alın.
- Bildirimdeki son endeks ile ekrandaki değeri karşılaştırın; sayaç okuma tarihinden sonra da ölçmeye devam ettiği için ekrandaki değerin biraz daha yüksek olması normaldir.
- Bildirimdeki ilk ve son endeksin farkının, belgede yazan tüketime eşit olduğunu kontrol edin.
- Bildiriminizde sayaç numarası yer alıyorsa, cihazın seri numarasıyla aynı olduğundan emin olun.
Isı Pay Ölçer Nasıl Okunur?
Isı pay ölçer (mevzuattaki adıyla ısı ölçer) radyatörün harcadığı enerjiyi ölçerek kaydeder (m.3/1-i); ancak ekranındaki değer kalorimetredeki gibi kWh cinsinden değildir, radyatörün tüketimine karşılık gelen birimsiz bir değerdir. Bu değer tek başına kWh ya da TL anlamına gelmez. Paylaşımda dairenizdeki tüm pay ölçerlerin değerleri, binadaki bütün pay ölçerlerin toplamına oranlanır (Yönetmelik m.8/3).
- Her radyatörde ayrı bir pay ölçer bulunduğundan dairenizin değeri, radyatörlerdeki değerlerin toplamıdır.
- Birçok modelde ekran, güncel değerin yanında belirli bir tarihte kaydedilmiş önceki değeri de gösterebilir; hangi değerin ne zaman sıfırlandığını cihazın kılavuzundan öğrenebilirsiniz.
- ASİS Enerji'nin uyguladığı sistemlerde pay ölçerlerin tüketim puanları bina genelinde normalize edilerek paylaşımda kullanılır.
Pay ölçerin nasıl çalıştığını ısı pay ölçer sayfamızda, kalorimetre ile farkını ısı gider paylaşımında kullanılan ekipmanlar yazısında bulabilirsiniz.
Sıcak Su Sayacı Nasıl Okunur?
Sıcak su sayaçları tüketimi hacim olarak, genellikle metreküp (m³) cinsinden gösterir. Mekanik göstergeli sayaçların çoğunda siyah rakamlar tam metreküpü, kırmızı rakamlar ya da ibreler ondalık bölümü gösterir. Sıcak su giderinde ortak pay bulunmadığından dairenizin payı doğrudan sayacınızdaki tüketimin binadaki toplam sıcak su tüketimine oranıyla hesaplanır (m.8/4). Ürün bilgisi için T-Zaehler su sayacı sayfasına bakabilirsiniz.
Kalorimetre ile Pay Ölçer Okumasının Farkı
| Ölçüt | Isı sayacı (kalorimetre) | Isı pay ölçer |
|---|---|---|
| Ekrandaki değer | Birikerek artan enerji endeksi | Birimsiz tüketim değeri |
| Birim | kWh, MWh veya GJ | Birim yok |
| Dairenin değeri | Tek sayacın dönem tüketimi | Radyatörlerdeki değerlerin toplamı |
| Dönem tüketimi | Son endeks − ilk endeks | Modele göre dönem değeri veya iki okuma arasındaki fark |
Okuma Yaparken Dikkat Edilecekler
- Ekran kapalıysa cihazdaki düğmeye kısa süre basarak ekranı açın; ekranlar arasında nasıl geçileceğini kullanım kılavuzundan kontrol edin.
- Okuduğunuz değeri, birimi ve tarihi not alın; mümkünse ekranın fotoğrafını çekin.
- Sayaç şaftta veya kilitli bir dolaptaysa dolabı zorlamayın; erişim için bina yönetimine başvurun.
- Cihazın gövdesine, mühürlerine ve sensör kablolarına dokunmayın.
- Endeksteki ondalık ayırıcının yerine ve ekrandaki birime dikkat edin; özellikle MWh gösteren cihazlarda değer kWh'e göre bin kat küçük görünür.
Uzaktan Okunan Sayaçlarda Değerler
M-Bus, RF veya LoRa altyapısına bağlı sayaçlar daireye girilmeden okunur. ASİS Enerji'nin hizmet verdiği binalarda okunan değerler ve dönem tüketimleri VofGo'da da görüntülenebilir; abone numaranız ve 4 haneli şifrenizle giriş yaparak ekrandaki endeksi portaldaki son okumayla karşılaştırabilirsiniz. Ayrıntılar için VofGo online paylaşım sayfasına bakabilirsiniz. Kablolu M-Bus hattındaki sayaçları bilgisayardan okumak isteyen teknik ekipler ücretsiz M-Bus sayaç okuma programını kullanabilir. Binanızda uzaktan okuma altyapısı kurmak isterseniz ısı gider paylaşımı hizmeti kapsamında keşif talep edebilirsiniz.
Ekranda Uyarı veya Hata Görürseniz
Isı sayaçları düşük pil, sensörün yerinden çıkarılması veya kısa devre gibi durumlarda ekranda uyarı gösterebilir; T-Zaehler ultrasonik ısı sayaçları bu durumlarda uyarı verir. Uyarı kodlarının anlamı üreticiye ve modele göre farklıdır. Kodu cihazın kullanım kılavuzundan kontrol edin ve sayaca kendiniz müdahale etmeyin: Yönetmeliğe göre kullanıcılar arıza ve bakım dışında ölçüm cihazlarına müdahale edemez (m.5/2).
Arızalı bir sayacın bulunduğu dönemde dairenin payı, önceki benzer dönemlerdeki tüketimine ya da aynı dönemde benzer dairelerin tüketimine göre tahmin edilir (m.11/1). Sayacınızla ilgili bir sorun için ASİS Enerji servis hattını (0545 414 10 55) arayabilir veya iletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz. Muayene ve değişim süreçleri için ısı sayacı muayenesi rehberine bakabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Kalorimetredeki değer TL mi gösterir?
Hayır. Ekrandaki değer enerjidir (ör. kWh). TL karşılığı, binanın toplam gideri ve toplam tüketimi bilindiğinde Yönetmelikteki formülle hesaplanır.
Ekrandaki endeks neden bildirimdeki son değerden yüksek?
Bildirimdeki son endeks okuma tarihindeki değerdir. Sayaç bu tarihten sonra da ölçmeye devam ettiği için ekrandaki değer daha yüksek olabilir.
Pay ölçerdeki rakam ne anlama gelir?
Pay ölçerdeki değer birimsizdir; tek başına enerji ya da tutar göstermez. Dairenizdeki pay ölçerlerin toplamı, binadaki bütün pay ölçerlerin toplamına oranlanarak tüketim payınız hesaplanır.
Sayacın ekranında uyarı işareti veya yanıp sönen bir ışık var; ne yapmalıyım?
Uyarı işaretlerinin ve ışıkların anlamı üreticiye ve modele göre değişir. Cihazın kullanım kılavuzunu kontrol edin, sayaca müdahale etmeyin ve durumu bina yönetimine ya da servise bildirin.
Kalorimetreyi kendim sıfırlayabilir veya sökebilir miyim?
Hayır. Kullanıcılar arıza ve bakım dışında ölçüm cihazlarına müdahale edemez (m.5/2). Pil, sensör ve sökme işlemleri yetkili servis tarafından yapılmalıdır.
Kaynaklar
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez. Mevzuatın güncel hâli için resmî kaynaklara başvurunuz.
Binanız için Isı Gider Paylaşımı
ASİS Enerji; keşif, cihaz montajı, uzaktan okuma, Yönetmeliğe uygun paylaşım hesabı ve VofGo üzerinden bildirim hizmetlerini Ankara merkezli olarak sunar.
