İçeriğe geç
Bilgi Merkezi

Isı Gider Paylaşımı Nasıl Hesaplanır? Formül, Örnek ve Hesap Aracı

Yönetmeliğin 8. maddesindeki formülle ısınma payınızı hesaplayın: %70 tüketim payı, %30 alan payı, örnek bina tablosu, sıcak su hesabı ve etkileşimli hesap aracı.

8 dk okuma Son güncelleme: Hazırlayan: ASİS Enerji

Kaynak: Yönetmelik m.8/1–8/5, m.9 ve m.11; Bakanlık açıklamaları

Masada dizüstü bilgisayar, grafikler ve tablolar üzerinde çalışan iki kişi
Bu yazıda

Isı gider paylaşımı hesabı, Yönetmeliğin 8. maddesindeki formüle dayanır. Merkezi ısıtmalı bir binada dönemin toplam ısıtma giderinin %70'i dairelerin ölçülen tüketimine, %30'u kapalı kullanım alanlarına göre dağıtılır (m.8/1). Bu sayfada formülü adım adım açıklıyor, örnek bir bina üzerinden hesaplıyor ve kendi değerlerinizle deneyebileceğiniz bir hesap aracı sunuyoruz.

Formül: Tüketim Payı ve Alan Payı

Yönetmeliğin 8/3 maddesine göre bir bağımsız bölümün ısıtma payı iki kalemin toplamıdır:

  • Tüketim payı: P1 = 0,70 × M × (S / St)
  • Alan payı: P2 = 0,30 × M × (A / At)
  • Toplam pay: P = P1 + P2
SimgeAnlamı
MBinanın dönem içindeki toplam ısıtma gideri (TL)
SDairenin ısı sayacında okunan değer; pay ölçerli binada dairedeki pay ölçer değerlerinin toplamı
StBinadaki bütün sayaçlarda veya pay ölçerlerde okunan değerlerin toplamı
ADairenin kapalı kullanım alanı (m²)
AtBinadaki bağımsız bölümlerin kapalı kullanım alanları toplamı (m²)

Isı pay ölçer kullanılan binalarda dairedeki her radyatörün değeri ayrı ayrı oranlanır: P1 = 0,70 × M × (S1/St + S2/St + … + Sn/St). Bu, dairedeki pay ölçer değerlerinin toplamını binanın toplamına bölmekle aynı sonucu verir. Dairelerin paylarının toplamı her zaman dönemin toplam ısıtma giderine eşittir.

Adım Adım Hesap

  1. Dönemin toplam ısıtma giderini (M) belirleyin; sıcak su gideri ayrı paylaştırıldığı için bu tutara dahil edilmez.
  2. Tüketime göre dağıtılacak tutarı (0,70 × M) ve alana göre dağıtılacak tutarı (0,30 × M) ayırın.
  3. Tüketim birim tutarını bulun: 0,70 × M tutarını binanın toplam ölçülen tüketimine (St) bölün.
  4. Alan birim tutarını bulun: 0,30 × M tutarını binanın toplam kapalı kullanım alanına (At) bölün.
  5. Dairenizin tüketimini tüketim birim tutarıyla, alanınızı alan birim tutarıyla çarpın ve iki sonucu toplayın.

Pay ölçerli bir binada hesap aynı mantıkla yapılır. Örneğin dört radyatörlü bir dairede pay ölçerlerde 120, 80, 60 ve 40 değerleri okunmuşsa dairenin değeri 300'dür. Binadaki bütün pay ölçerlerin toplamı 6.000 ve dönem ısıtma gideri 60.000 TL ise tüketim payı 0,70 × 60.000 × (300 / 6.000) = 2.100 TL olur; alan payı yine kapalı kullanım alanına göre eklenir. Değerler örnektir.

Isı Gider Paylaşımı Hesap Aracı

Aşağıdaki araca dönemin toplam ısıtma giderini, binanın ve dairenizin kapalı kullanım alanını ve ölçülen tüketim değerlerini girerek payınızı hesaplayabilirsiniz. Değerleri bildiriminizden ya da bina girişinde ilan edilen paylaşım listesinden alabilirsiniz. Ondalık değerler için virgül kullanın (ör. 1.250,75).

Isınma Payı Hesap Aracı

Dairenizdeki ölçüm cihazı

Binanın dönem ısıtma gideri; sıcak su gideri hariç.

Tüm bağımsız bölümlerin alanları toplamı.

Tüm ısı sayaçlarının dönem tüketimi toplamı.

Son endeks − ilk endeks.

Tüketim payı (%70)
6.000,00 TL
Alan payı (%30)
3.000,00 TL
Toplam ısınma payı
9.000,00 TL

P1 = 0,70 × 60.000 × (1.200 / 8.400) = 6.000,00 TL

P2 = 0,30 × 60.000 × (100 / 600) = 3.000,00 TL

P = P1 + P2 = 9.000,00 TL

Araç merkezi ısıtma için Yönetmelik m.8/3'teki formülü uygular; sonuç bilgilendirme amaçlıdır. Girdiğiniz değerler kaydedilmez.

Hesap aracının kapsamı

Araç merkezi ısıtma için hesap yapar. Bölgesel ısıtmada kullanım alanına göre paylaştırılan oran %20'dir (m.8/2); Yönetmelik kalan payın dağıtımını açıkça yazmadığından bölgesel ısıtma araca dahil edilmemiştir. Gerçek paylaşımda sıcak suyun ayrılması (m.8/5), ölçüm yapılamayan dönemler (m.11/1) ve dönem içinde kullanıcı değişimi (m.11/2) ayrıca dikkate alınır.

Dayanak: Yönetmelik m.8 ve m.11

Örnek Hesap: Altı Daireli Bina

Aşağıdaki tabloda değerler örnek olarak seçilmiştir. Binanın dönem ısıtma gideri 60.000 TL, toplam kapalı kullanım alanı 600 m², toplam ölçülen tüketimi 8.400 kWh'tir. Bu durumda tüketime göre dağıtılacak tutar 42.000 TL (kWh başına 5 TL), alana göre dağıtılacak tutar 18.000 TL'dir (m² başına 30 TL).

Tablo yatay olarak kaydırılabilir

DaireAlan (m²)Tüketim (kWh)Tüketim payı P1 (TL)Alan payı P2 (TL)Toplam P (TL)
Daire 1901.5007.500,002.700,0010.200,00
Daire 21101.8009.000,003.300,0012.300,00
Daire 31001.2006.000,003.000,009.000,00
Daire 41202.40012.000,003.600,0015.600,00
Daire 58000,002.400,002.400,00
Daire 61001.5007.500,003.000,0010.500,00
Toplam6008.40042.000,0018.000,0060.000,00
Örnek bina: dönem ısıtma gideri 60.000 TL, toplam kapalı kullanım alanı 600 m², toplam ölçülen tüketim 8.400 kWh (değerler örnektir).

Tabloda iki nokta dikkat çeker. Daire 5'te dönem boyunca tüketim ölçülmemiştir; bu dairenin payı yalnızca alan payından (2.400 TL) oluşur. Daire 1 ile Daire 6'nın tüketimi aynıdır (1.500 kWh); aradaki 300 TL'lik fark yalnızca alanlarından kaynaklanır. Merkezi sistemde dairelerin en az 15 °C'de tutulması gerektiğini (m.5/6) de unutmamak gerekir; tüketimi sıfır görünen dairelerle ilgili ayrıntılar boş daire ısınma gideri yazımızda.

Sıcak Su Gideri Nasıl Hesaplanır?

Sıcak su giderinde alan payı yoktur; giderin tamamı sıcak su sayaçlarına göre paylaştırılır: P = M × (S / St) (m.8/4, m.8/5-a). Örneğin dönem sıcak su gideri 6.000 TL olan ve sayaçlarının toplamı 60 m³ olan bir binada 6 m³ sıcak su kullanan dairenin payı 6.000 × (6 / 60) = 600 TL'dir. Yönetmelik bu değerleri litre olarak tanımlar; oran aynı birimle hesaplandığı sürece sonuç değişmez.

Sıcak su ısıtma kazanından üretiliyorsa önce sıcak suya düşen yakıt miktarı Yönetmeliğin 8/5-b maddesindeki formülle bulunur ve yakıt birim fiyatıyla çarpılarak tutara çevrilir; ısıtmanın payı kalan miktardır. Bildirimde binanın toplam giderinin ısıtma ile sıcak su arasındaki dağılımı ayrıca gösterilir (m.5/7).

Bölgesel Isıtmada Oran

Bölgesel ısıtma sistemlerinde toplam ısıtma giderinin %20'si asgari ısınma, ortak kullanım mahalleri, sistem kayıpları ve işletme giderlerinden kaynaklanan ısı giderleri olarak kullanım alanlarına göre paylaştırılır (m.8/2). Kalan payın ölçülen tüketime göre dağıtılacağı metinde açıkça yazılmamıştır; bu nedenle bölgesel ısıtmalı binalarda hesabın ayrıntısını ölçüm şirketinize ya da yönetiminize sormanızı öneririz.

Hesabı Etkileyen Özel Durumlar

  • Arızalı veya okunamayan sayaç: Pay, dairenin önceki benzer dönemlerdeki tüketimine ya da aynı dönemde benzer dairelerin tüketimine göre tahmin edilir (m.11/1). Bakanlığa göre benzerlik yön, cephe ve kat bakımından aranır.
  • Dönem içinde taşınma: Kullanıcı değişim tarihinde ara okuma yapılır ve iki ayrı belge düzenlenir; ara okuma yapılamazsa belgeler kullanım gün sayısına göre düzenlenir (m.11/2).
  • Sayaca müdahale: Bakanlığa göre müdahale durumu arıza hükmüyle karşılanamaz; müdahale eden kullanıcının ödeyeceği tutara kat malikleri kurulu karar verir, ancak Yönetmelikteki hesaplamaya aykırı bir yöntem belirlenemez.
  • Ön ödemeli sistemler: Ön ödemeli ısı sayacı kullanılan sistemlerde bildirim içeriğine ve 8. maddedeki hesaplamaya ilişkin hükümler uygulanmayabilir (m.9).
  • Kapalı kullanım alanı: Yönetmelikte kapalı kullanım alanının net mi brüt mü alınacağına ilişkin bir tanım bulunmadığından, esas alınan alan değerleri yönetimle birlikte belirlenmeli ve tüm daireler için aynı yöntemle uygulanmalıdır.

Hesabınızı Kontrol Etmek için

  1. Bildiriminizdeki ilk ve son endeksin farkının, belgede yazan tüketimle aynı olduğunu kontrol edin.
  2. Binanın dönem ısıtma giderini ve hesaplama çizelgesini bildiriminizde (m.5/7), diğer bağımsız bölümlerin paylarını bina girişinde ilan edilen icmalde (m.5/8) bulun.
  3. Kendi değerlerinizi yukarıdaki hesap aracına girerek tüketim ve alan payını karşılaştırın.
  4. Fark görürseniz önce yöneticinize veya ölçüm şirketine yazılı olarak başvurun.

Bildirimdeki kalemlerin anlamını ısınma gider bildirimi nasıl okunur rehberinde ayrıntılı olarak anlattık. ASİS Enerji, okunan verileri Yönetmelikteki formülle hesaplar ve her bağımsız bölüm için gider paylaşım belgesini VofGo üzerinden yayımlar; binanız için ısı gider paylaşımı hizmeti hakkında bilgi alabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

%30'luk alan payı neden herkesten alınır?

Bu pay; ortak kullanım mahallerinin, sistem kayıplarının, asgari ısınmanın ve işletme giderlerinden kaynaklanan ısı giderlerinin karşılığıdır ve bağımsız bölümlerin kullanım alanlarına göre paylaştırılır (m.8/1). Tüketimden bağımsız olduğu için her daireye alanı oranında yansır.

Tüketimim sıfır görünüyor, neden yine de ödeme çıkıyor?

Tüketim payınız sıfır olsa bile alan payı her dönem yansıtılır. Bakanlığa göre bağımsız bölümler, doluluk durumlarına bakılmaksızın hem %70'lik hem %30'luk paylara katılır.

Hesap Excel ile yapılabilir mi?

Formül basit oranlardan oluştuğu için hesap tablosunda da uygulanabilir: her daire için S/St ve A/At oranları hesaplanıp 0,70 × M ve 0,30 × M ile çarpılır. Tüm dairelerin paylarının toplamı dönemin toplam ısıtma giderine eşit olmalıdır.

Bölgesel ısıtmada hesap nasıl yapılır?

Bölgesel ısıtmada kullanım alanına göre paylaştırılan oran %20'dir (m.8/2). Kalan payın dağıtımı Yönetmelikte açıkça yazılmadığından ayrıntıyı ölçüm şirketinize sorabilirsiniz.

Kaynaklar

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez. Mevzuatın güncel hâli için resmî kaynaklara başvurunuz.

Binanız için Isı Gider Paylaşımı

ASİS Enerji; keşif, cihaz montajı, uzaktan okuma, Yönetmeliğe uygun paylaşım hesabı ve VofGo üzerinden bildirim hizmetlerini Ankara merkezli olarak sunar.